Tag Archives: Leiden

Renate Dorrestein in Leiden

Ik heb Renate Dorrestein één keer in levende lijve ontmoet. Nu ze is gestorven vind ik het mooi dat verhaal te vertellen. Ik weet niet meer waarom ik haar werk ben gaan lezen, maar het begon met haar debuutroman Buitenstaanders. Ik denk dat ik het eind jaren 80 voor mijn verjaardag heb gekregen. Het was uitgekomen als tientjes-pocket. In mijn tijd als student was dat een goede manier om met auteurs bekend te raken.

Buitenstaanders-21660657

Inderdaad krankzinnig goed boek!

Ik was direct gefascineerd door haar manier van verhalen vertellen. Uitzonderlijke karakters, waarvan je niet goed wist of het excentrieke figuren of psychiatrische patiënten waren. Uitzonderlijk goed geschreven, licht verontrustend en ontregelend. Ze zette je steeds op het verkeerde been en bracht je daardoor aan het denken. Oftewel: literatuur zoals het hoort te zijn. Ik werd een liefhebber van haar werk en mijn toenmalige partner ook, omdat ze zo heerlijk over voedsel kon schrijven (hij was kok, vandaar).

20 jaar na haar debuutroman kwam haar zoveelste roman uit: Het duister dat ons scheidt. In die tijd kon ik niet wachten op een nieuwe titel en die kocht en las ik direct. Ze had haar stijl in die tijd tot perfectie verheven en wist haar verhalen steeds meer als thrillers op te bouwen. Het las dus als een trein. Toen ik op een donderdagavond langs de Leidse boekhandel Kooyker fietste, zag ik dat die avond Renate haar nieuwe roman signeerde. Het duurde tot acht of negen uur en ik had nog ongeveer een half uur. Omdat ik het al gekocht en gelezen had, wilde ik mijn eigen exemplaar gesigneerd hebben. Ik fietste snel naar huis om het op te halen.

Renate Dorrestein

Uit mijn exemplaar!

Terug bij Kooyker stond ik in een korte rij met alleen maar dames op leeftijd. Dat bracht me op de gekscherende opmerking die ik maakte toen ik aan de beurt was: “Ik ben misschien wel de enige man die uw boeken leest.” Ze antwoordde zoiets als: “Daar lijkt het vanavond wel op.” Ik legde uit dat het boek al had gelezen en genoten had van de hilarische scenes (voorheen was haar humor meestal bitterzoet). Ze zei dat ze er veel plezier aan had beleefd tijdens het schrijven. Ik vroeg of het een probleem vond mijn gelezen boek te signeren. Dat vond ze niet erg en ze schreef een toepasselijk zinnetje bij haar handtekening.

Ik ben haar boeken blijven lezen, maar op een gegeven moment wist ze zichzelf eigenlijk niet meer overtuigend te vernieuwen. De laatste jaren ging ze vaker experimenteren en dat leidde meestal niet tot goede resultaten. Echt Sexy en Weerwater vond ik bijvoorbeeld mislukte romans. Blijkbaar paste dat niet bij haar. Desalniettemin vind ik het nog steeds een omissie, dat ze nooit een grote literaire prijs heeft gewonnen. Ik denk dat dat komt, omdat ze vrouw en succesvol was. Anno 2018 is dat juist stuitend.

Advertisements

Jurassic World

Ik kon het goed vinden met de opa van mijn vorige partner. Ik had een betere band met hem dan ik ooit met mijn eigen Opa had (de vader van mijn moeder was al gestorven toen ik werd geboren). We waren allebei gek op de muziek van ABBA en Pussycat, we keken allebei fervent MTV (al was het om verschillende redenen) en we wilden allebei naar die nieuwe film met die levensechte dinosaurussen. Het was begin jaren ’90 en het was een spannende tijd in de bioscoop. De techniek schreed steeds verder voort, waardoor er steeds meer levensecht in beeld kon worden gebracht. De tijd van suffe poppen en klungelige special effects was bijna voorbij. Want er kwam CGI (Computer Generated Images).

why-theres-never-been-a-good-jurassic-park-game_ytec.1920Samen gingen Opa, zijn kleinzoon en ik op een zondagmiddag naar Luxor aan de Stationsstraat in Leiden. Oma bleef wijselijk thuis. Die hield niet zo van dat soort enge films. De zaal was zo goed als afgeladen en de spanning was een beetje opgefokt. We gingen iets zien wat nog nooit eerder was vertoond. Steven Spielberg was op zijn best: de aanloop naar de eerste ‘echte’ beelden van de dino’s werd stapje voor stapje opgebouwd. Het verhaal over een amusementspark, waar de prehistorische dieren opnieuw tot leven werden gebracht was futuristisch, maar ook niet helemaal denkbeeldig. De film was een instant succes en behoort nog steeds tot de beste aller tijden. Na afloop waren we met stomheid geslagen. Zo levensecht hadden we niet bestaande monsters nog nooit eerder gezien. Bovendien was de film waanzinnig spannend, vooral de scene in de keuken. En er zat ook nog een moraal in het verhaal.

De opvolger The Lost World hebben we ook nog met Opa in de bioscoop gezien. Die was veel minder opwindend, vernieuwend of spannend. Het was een soort herhaling van deel 1. Jurassic_World_posterNiet slecht, maar wel minder. Een paar maanden later stierf Opa. Maar de films rond Jurassic Park kan ik niet zien zonder aan hem te denken. Deze week komt er een nieuw deel in de serie. Deel 3 was niet door Spielberg gemaakt en heb ik niet in de bioscoop gezien. En nu is er deel 4, die uiteraard in 3D is gemaakt. De vraag is tegenwoordig niet meer of een film er levensecht uitziet of niet. De vernieuwing in de techniek is niet meer zo revolutionair als toen. De vraag is vooral of een film ondanks de techniek goed is. Alleen voor special effects komen we niet meer naar de bioscoop. Een goede film moet vooral een goed verhaal, goede karakters en een goed plot hebben. Helaas begrijpt niet elke filmmaker dat. Onlangs zag ik het origineel weer en die staat nog steeds als een huis. De kans dat Jurassic World dat gaat overtreffen, lijkt me onmogelijk.

Oranje in Leiden

Ik stond aan het eind van de middag bij Kooyker op zoek naar een boek. Waarschijnlijk was het op de eerste verdieping bij de hoek met Geschiedenis. In mijn ooghoek zag ik een lange forse kerel aankomen die in de kast naast me op zoek was naar een boek. Onmiskenbaar een corpsbal met een dik  donsjack en de lichaamsbouw van ‘Ik lust wel een paar biertjes of meer’. Niks bijzonders. Leiden was er in de jaren ’80 vol mee. Minerva was nog de grootste studentenvereniging die ieder jaar zonder enige moeite te hoeven doen het gemaximeerde aantal nieuwe leden binnenhaalde. Ik keek nog eens goed en ineens had ik het door: het was de kroonprins Willem-Alexander (aka W.A. van Buren) die naast me stond. Misschien op zoek naar een boek voor de studie Geschiedenis, die we allebei volgden. Of was hij op zoek naar een goed leesboek of een kadootje voor Moederdag? Wie zal het zeggen.6a00d8341c648253ef01287700c4d6970c

Korte tijd later zat ik te studeren in de studiezaal van Geschiedenis aan de Doelensteeg. Daar was het altijd een stuk rustiger dan in de UB en de belangrijkste naslagwerken op historisch gebied bij de hand. De personal computer was nog voorbehouden voor een enkeling die het geld had en verstand van zaken. Het idee van Internet was er in de verste verte nog niet. Microfiches om boeken in de UB te zoeken was best al futuristisch. Opeens kwam de kroonprins in de studiezaal zitten, overduidelijk met het doel om een aantal zaken in al die naslagwerken uit te zoeken. Mijn vriendin en ik maakten elkaar attent op dit hoge bezoek. Zo vaak zagen we het prinsenkind niet op de faculteit. Hij studeerde voornamelijk elders, namen we aan.

Ik moet er deze dagen vaak aan denken, omdat Willem-Alexander als koning Dordrecht bezoekt op Koningsdag dit jaar. Destijds in Leiden was het opvallend dat de beveiliging onopvallend aanwezig was. Ze waren er zonder twijfel, maar je zag of herkende ze niet. Dat staat in schril contrast tot alle maatregelen die nu moeten worden genomen om een bezoek van een paar uurtjes mogelijk te maken.

Alles is anders nu: WA is koning met Maxima als stralende koningin naast hem en drie jonge blonde meisjes. Het is bovendien Koningsdag en we leven in 2015. De wereld is er door Apeldoorn, de Damschreeuwer, IS enzovoorts niet leuker op geworden. Toch blijft Oranje leuk en wordt Koningsdag vast een mooie dag.

Cineville (Exit TV 3)

Vandaag meldde de Telegraaf dat steeds meer jongeren de TV dumpen. Ze kijken steeds meer op hun tablet en hebben een abonnement op een streamingdienst als Netflix. Ik wil me niet tot de groep jongeren rekenen, maar ik begrijp het helemaal. Bruce Springsteen zong het 20 jaar geleden al: 57 Channels (and nothing on). Waarom betalen voor iets, terwijl er voor je gevoel nooit iets interessants te zien is? In de huidige situatie kun je immers als consument zelf bepalen wat je wilt zien en wanneer.

Ik heb vorig jaar besloten mijn TV-abonnement op te zeggen voor minimaal één jaar. Wat ik toen nog niet wist, dat de Cineville pas bestaat waarmee je onbeperkt naar films mag. Ik heb nu voor € 19 per maand toegang tot alle films in Trianon en het Kijkhuis in Leiden. Maar ook in bioscopen in andere steden, zoals The Movies in Dordrecht. Als filmliefhebber is dat een geweldige deal. De meeste films die ik interessant vind, draaien in deze theaters. Niet alleen arthouse titels, maar in de grote zaal van Trianon draaien ook de grote films.

Dus nu ga ik minimaal één keer per week naar de film. Teveel om aan elke film een blog te wijden. Dat is dan weer een nadeel. Maar ik mis de TV in ieder geval niet!
Een update van de beste films en de tegenvallers van de afgelopen periode.
Beste films:
The Imitation Game
Nightcrawler (Jake Gyllenhaal als creepy reporter)
Michiel de Ruyter

Tegenvallers:
Inherent Vice (totaal onnavolgbaar, waarschijnlijk leuker na een vette joint)
Birdman (fascinerend gefilmd, maar verhaal grijpt je nergens)
The Riot Club (verhaal vliegt totaal uit de bocht waardoor de film zijn punt niet maakt)

Dit is deel 3 in serie blogs Exit TV. Lees ook: Exit TV, Seeing is Believing?

Queen in Leiden (1984)

Vanuit mijn huis kijk ik uit op de plek waar voorheen de Groenoordhallen stonden. Deze veehal werd daarnaast voor andere doeleinden gebruikt: massale tentamens van de studie rechten, de Huishoudbeurs Leidato en voor popconcerten, meestal in het (hard)rock genre. De enige keer dat ik dat meemaakte was op 20 september 1984 voor een concert van de legendarische groep Queen. Volgende week is Queen weer in Nederland. Dan in het Ziggodome, met maar twee van de oorspronkelijke leden, maar met Adam Lambert als frontman.Queen in Leiden

In de jaren 70 was ik fan van ABBA. Mijn jongste broer was fan van Queen. Dat kwam goed uit, want dan konden we posters uitwisselen. Stiekem vond ik Freddie Mercury wel sexy, vooral in de glamrock-periode toen hij met lang haar en ontbloot bovenlijf in balletpakjes paradeerde. Later speelde hij met alle gay subculturen en stiekem vond ik dat ook wel leuk. In 1984 had Queen weer twee vette hits met Radio Ga Ga en I Want to Break Free. Die laatste hit had een legendarische clip waarin Freddie als een soort Conchita Wurst avant la lettre (vrouw met snor) een Engels rijtjeshuis stofzuigt, terwijl de overige leden ook als vrouw verkleed zijn. Ik herinner me goed, dat tijdens het concert Freddie bij dit nummer met de pruik uit de clip en een enorme nepboezem paraderend het podium opkwam. Uiteraard ging de zaal compleet uit zijn dak.

I-Want-To-Break-Free-live-queen-32486781-500-332

Ik woonde toen net een jaar in Leiden en ik weet niet meer precies hoe het zo gekomen is. Mijn jongste broer was denk ik nog te jong om alleen naar een concert te gaan. Het kaartje was niet heel duur (ƒ 27,50), dus dat kon ik als student wel betalen. Zo gingen we samen op mijn fiets naar de Groenoordhallen. Ik vond het een memorabel concert, omdat Queen toen al een legendarische band was. Dat werd later alleen maar groter door Live Aid, de dood van Freddie, het tribute concert waar George Michael een van zijn ‘finest moments’ in zijn carrière had en de succesmusical We Will Rock You.

Er is eigenlijk maar één reden waarom ik (weer met mijn broer en zijn zoon) naar het concert ga en dat is Adam Lambert. Zijn naam staat prominent op de posters en dat is meer dan terecht. Hij werd tweede in American Idol 2009. Zijn openlijke homoseksualiteit was daar waarschijnlijk mede debet aan. Hij trok een lange neus, want hij maakte twee succesvolle albums en een aantal geweldige hits (waarvan Whataya Want From Me ook in Nederland de Top 10 haalt). Hij zong op hits van Avicii en speelde in de hitserie Glee. Onlangs zette zijn platenmaatschappij hem aan de kant, maar binnen 24 uur had hij een nieuw contract. Maar bovenal heeft Adam Lambert een stem uit duizenden met een enorm bereik. Bovendien is hij minstens zo extravagant in zijn optreden als Freddie Mercury. En laten we eerlijk zijn: alleen voor die twee oude mannen (Brian May en Roger Taylor) leg ik geen € 75 neer. Daarvoor is de herinnering uit 1984 me te veel waard!

Dorsvloer vol confetti

De dominee leert je dat de vrouw op aarde is om de man te ondersteunen. Immers Adam was er eerst en daarna pas Eva. En de onderwijzer van de school waarschuwt voor satanische teksten in populaire muziek. Dat demonstreert hij door op een aftandse cassetterecorder het liedje Female Intuition van Mai Tai achterstevoren te draaien. De jonge, intelligente Katelijne hoort het aan en lijkt alleen maar meer geïnteresseerd te raken.

Ze is het enige meisje in een streng gereformeerd boerengezin uit Zeeland. Ze kan het goed vinden met haar oudste broer Christiaan, maar die heeft zo zijn eigen besognes. Het Zeeuwse platteland is het prachtige decor van het in zichzelf gekeerde en beklemmende milieu anno 1988.
IMG_0370.JPG
Uiteraard heb ik het debuut van Franca Treur gelezen. Ze was immers inwoner van Leiden, toen ze het boek schreef. Ik vond het geen slecht boek, maar als roman niet overtuigend. Het is nogal anekdotisch, meer een bundel verhalen. Dat bezwaar is in een film van 90 minuten minder erg. Je blijft echter nieuwsgierig naar hoe dit meisje zich op de middelbare school (in Goes) verder ontwikkelde en hoe ze heeft besloten in Leiden te gaan studeren (de VU in Amsterdam zou gezien haar achtergrond logischer zijn geweest).
De film ziet er mooi uit; er wordt heel goed geacteerd; de situaties zijn soms geestig en soms beklemmend; er is sluimerend conflict maar er zit veel liefde in het verhaal (al wordt dat in het gezin zelden getoond of uitgesproken). Een typisch Hollandse film in een lange reeks films die handelen over onze overwegend calvinistische komaf. En nu maar afwachten of Knielen, op een Bed Violen ooit nog eens het witte doek bereikt. Het blijft doodzonde dat Paul Verhoeven zich uit dat project heeft teruggetrokken.

Klapstuk in Leiden

Wij aten thuis nooit hutspot. Wel Peen en Uien. Het gerecht was hetzelfde, maar zo heette dat nou eenmaal bij ons. En Klapstuk kenden we ook niet. Wel aten we elke zondag draadjesvlees. Riblappen, sukadelappen o.i.d. dat mijn moeder met een bloemetjesschort voor de hele zaterdagmiddag op het vuur in een zwarte braadpan liet sudderen. Na een dag in de kelder smaakte dit op zondag extra lekker.

Sinds ik in Leiden woon maak ik één keer per jaar peen & uien, pardon: Hutspot. De eerste jaren toen ik nog studeerde wist ik niet precies wat Klapstuk was. Bovendien had ik er geen geschikte braadpan voor en zeker geen tijd en geduld om dat op mijn gemak klaar te maken. Vaak aten we het toen met de rookworst van de HEMA. Die paste ook beter binnen het budget van een student. Tegenwoordig heb ik die beperkingen gelukkig niet meer. Maar ja, sinds een jaar of vier eet ik geen vlees meer. Hoe moet dat dan?

IMG_4284-0.JPG

Dat is heel simpel. Ik vind tradities belangrijker dan de leefregels die ik mezelf heb opgelegd. Daarom maak ik twee uitzonderingen op mijn vleesloos dieet. Met Kerst eet ik kalkoen en met Leids Ontzet eet ik Klapstuk bij de Hutspot. Uiteraard zelfgemaakt, tegenwoordig bij de scharrelslager gekocht. Als ik de lucht van het sudderende stoofvlees in de braadpan in mijn hele appartement ruik, krijg ik spontaan heimwee naar mijn carnivore bestaan. Gelukkig ben je na twee dagen hutspot en klapstuk wel weer voor een lange tijd klaar met deze culinaire hoogstandjes!

Lees ook: 30 x 3 oktober